Begrippenlijst

Van A tot Z

A

Aandeel

Een vorm van beleggen waarbij kapitaal is uitgegeven aan een bedrijf. De beurskoers op de effectenbeurs bepaalt de waarde van een aandeel.


Afkoop

Neem je niet meer deel aan een pensioenregeling? Bijvoorbeeld omdat je een andere baan hebt. En je hebt een klein pensioen opgebouwd? Dan mag de pensioenuitvoerder van jouw vorige pensioenfonds het kleine pensioen afkopen. Onder bepaalde voorwaarden. Eén van die voorwaarden is dat de jaarlijkse pensioenuitkering niet hoger is dan € 632,63 (2026). Je krijgt dit bedrag dan uitbetaald. Ieder jaar wordt dit bedrag iets aangepast.


Aftoppingsgrens

We noemen dit ook wel het pensioengevend salaris. Het is het totale jaarlijkse bruto salaris inclusief vakantiegeld en eventuele overige toeslagen. De pensioenopbouw gaat over dit salaris. Er zit een maximum aan dat jaarlijks wijzigt. In 2026 is dat € 137.800,-. Is het salaris hoger? Dan bouwt de deelnemer over het deel boven die € 137.800,- geen pensioen op.

Anw

Algemene nabestaandenwet.
Je partner krijgt mogelijk een Anw-uitkering van de overheid als je overlijdt. Dat kan ook andersom zo zijn.
Op de website van de Rijksoverheid vind je meer informatie.
Op de website van de SVB kun je nagaan of je recht hebt op een Anw-uitkering.

Anw-hiaat

Een Anw-hiaat is een Anw-gat: een tekort. Dit tekort kan ontstaan als na jouw overlijden  je partner geen of een lage Anw-uitkering van de overheid krijgt.

AOW

Algemene Ouderdomswet.
Op basis van deze wet krijg je van de overheid een basis ouderdomspensioen. Op de website van de Rijksoverheid vind je meer informatie. Bijvoorbeeld over de hoogte van deze uitkering en over wanneer je deze uitkering krijgt. Ook bereken je daar je AOW-leeftijd.

Arbeidsongeschikt

Als iemand niet meer (volledig) kan werken, omdat hij bijvoorbeeld ziek is. Kijk op Wijzer in Geldzaken voor 7 tips bij arbeidsongeschiktheid. Op de website van de Rijksoverheid vind je meer informatie.

B

Basisregistratie Personen (BRP)

In de BRP staan  persoonsgegevens van inwoners van Nederland en van personen die in Nederland hebben gewoond. Gemeenten houden persoonsgegevens van inwoners van Nederland bij in de BRP. 

Als je  trouwt, een kind krijgt, verhuist of uit elkaar gaat, verwerkt de gemeente dit in de BRP. Via de BRP worden wij geïnformeerd over deze wijzigingen. Je hoeft deze wijzigingen dus niet apart aan ons door te geven. Je leest er meer over op de website van de Rijksoverheid.


Beschikbare premieregeling

Je werkgever betaalt elk jaar premie aan ons. De hoogte van de beschikbare premie is afhankelijk van je salaris en, afhankelijk van je pensioenregeling, je leeftijd. De hoogte  van het pensioen staat bij de beschikbare premieregeling niet van tevoren vast.

Bijzonder partnerpensioen

Als jij en je partner uit elkaar gaan, krijgt je ex-partner bijzonder partnerpensioen. Dit is een deel van het partnerpensioen. Het gaat dan om het deel dat is opgebouwd tot de datum waarop je huwelijk of geregistreerd partnerschap is beëindigd. Je ex-partner krijgt dit pensioen als jij overlijdt.

Bonus bij leven

Als een deelnemer aan een Wtp-regeling overlijdt voor de pensioendatum, dan vervalt het pensioenkapitaal. Dit pensioenkapitaal wordt jaarlijks als bonus bij leven verdeeld onder de overige deelnemers aan Wtp-regelingen.

Bruto pensioenregeling

Een collectieve pensioenregeling voor werknemers die pensioen opbouwen over hun pensioengevend salaris tot het maximaal brutosalaris van € 137.800,- (2026).

C

Conversie

In een pensioenregeling bouw je ouderdomspensioen op. Als je huwelijk of geregistreerd partnerschap eindigt, heeft dat gevolgen voor je ouderdomspensioen. Je kunt er dan voor kiezen een deel van je ouderdomspensioen, samen met het bijzonder partnerpensioen, om te zetten in een eigen ouderdomspensioen voor je ex-partner. Dit deel is dan van hem/haar. Dat noemen we conversie. Je maakt hier samen met je ex-partner afspraken over.

Compensatie nabestaandenpensioen

In een nieuwe pensioenregeling volgens de Wet toekomst pensioenen (Wtp) wordt het nabestaandenpensioen anders vastgesteld dan voorheen. In de nieuwe pensioenregeling is het nabestaandenpensioen een percentage van je actuele salaris. Hierdoor kun je in de oude pensioenregeling een hoger nabestaandenpensioen hebben  dan in de nieuwe pensioenregeling.

Je werkgever kan ervoor kiezen om dit verschil te compenseren. Op de overdrachtsdatum wordt het verschil eenmalig vastgesteld en omgezet in een percentage van je salaris. Dit percentage wordt extra verzekerd zolang je in dienst bent bij je werkgever.

Het extra partnerpensioen kan meer of minder zijn dan het verschil tussen het partnerpensioen in de oude pensioenregeling en dat in de nieuwe pensioenregeling.

Je krijgt deze compensatie alleen als er een tekort is op de overdrachtsdatum. In je persoonlijk pensioenportaal zie je  of je recht hebt op een extra nabestaandenpensioen.

D

Deeltijdpensioen

Je gaat voor een deel  met pensioen. Voor het andere deel blijf je gewoon werken. Voor de dagen of uren dat je niet meer werkt, krijg je een pensioenuitkering vanuit je deeltijdpensioen. Deeltijdpensioen is een mogelijkheid die je vaak in pensioenregelingen kunt kiezen. Het is geen recht.

Defined Contribution (DC-regeling)

Dit is een pensioenregeling die we ‘beschikbare premieregeling’ noemen. De hoogte van de pensioenuitkering staat niet vast en  is afhankelijk van hoeveel premie er is betaald. Ook bepalen de opbrengsten van de beleggingen de hoogte van de pensioenuitkering. Pas als je met pensioen gaat, bekijken we de hoogte van je pensioenuitkering.

E

Excedentregeling

Een aanvullende pensioenregeling voor het salaris boven de salarisgrens in de bruto pensioenregeling. Bijna elke pensioenregeling heeft een maximaal salaris waarover je pensioen opbouwt. Over het deel van je salaris boven dat maximum, bouw je geen pensioen op. Met de excedentregeling bouw je toch pensioen op over het deel van je salaris bóven die salarisgrens. Bij Centraal Beheer PPI kan dat via de netto pensioenregeling.

F

Franchise

Dit is het deel van je salaris waarover je geen pensioen opbouwt.

Flexibele premieovereenkomst

 Zie premieovereenkomst.

N

Netto pensioenregeling

Een collectieve pensioenregeling voor werknemers die pensioen willen opbouwen over het deel van hun salaris bóven de aftoppingsgrens van € 137.800,- (2026). Het nabestaandenpensioen en de premievrijstelling bij arbeidsongeschiktheid boven deze grens zijn in de netto pensioenregeling standaard meeverzekerd.

O

Obligaties

Dit zijn leningen uitgegeven door bedrijven, instellingen of overheden. Als je een obligatie koopt, leen je geld uit.

Ouderdomspensioen

Als je met pensioen gaat, krijg je je leven lang pensioen uitgekeerd: het ouderdomspensioen.

P

Partnerpensioen

Het pensioen dat je partner krijgt als je overlijdt. Of je partner partnerpensioen krijgt, hangt af van je pensioenregeling. Kijk in je persoonlijk pensioenportaal om te zien wat er voor je partner is geregeld.

Pensioengevend salaris

Het deel van je bruto salaris dat meetelt voor de opbouw van je pensioen. In 2026 is het maximum pensioengevend salaris € 137.800,- Is je salaris hoger? Dan bouw je over het deel boven het maximum pensioengevend salaris geen pensioen op, Dat kan alleen via de netto pensioenregeling.

Pensioenkapitaal

Het geld dat je werkgever, eventueel samen met jou, inlegt en het resultaat van de beleggingen. Dit is het pensioen dat je hebt opgebouwd. In je persoonlijk pensioenportaal zie je hoe hoog je pensioenkapitaal is.

Pensioenoverzicht (UPO)

Iedereen die pensioen opbouwt, krijgt elk jaar een Uniform Pensioenoverzicht, het UPO. Dat is een overzicht met gegevens over je pensioen.

Pensioenrichtdatum

In je pensioenregeling staat een standaard pensioendatum: de pensioenrichtdatum. Dit is de leeftijd waarop je met pensioen kunt gaan binnen je pensioenregeling.

Premieovereenkomst

Een pensioenregeling waarbij de werkgever een vast percentage van je salaris inlegt om pensioen op te bouwen. Je betaalt daar eventueel aan mee. De hoogte van jouw pensioenuitkering straks hangt af van hoeveel geld er is ingelegd en de resultaten van de beleggingen.

R

Rendement

Dit is het resultaat van beleggingen. Een positief rendement betekent dat je beleggingen meer waard zijn. Is het rendement negatief? Dan zijn ze minder waard.

S

Staatsobligaties

Een lening die is uitgegeven door een overheid of land. Zie ook de uitleg bij ‘obligaties’.


T

Transitie

De overgang van de huidige pensioenregeling naar een nieuwe pensioenregeling volgens de Wet toekomst pensioenen (Wtp) met voor alle werknemers een vlakke premie.

Transitieplan

Het plan dat een werkgever uiterlijk 1 oktober 2027 moet aanleveren voor de transitie naar de Wet toekomst pensioenen (Wtp). Lees hier meer over het transitieplan


U

Uitruilen van pensioen

Uitruilen betekent dat je het ene pensioen ruilt voor het andere. Bijvoorbeeld minder ouderdomspensioen en meer partnerpensioen. Of juist andersom.

V

Verevening

Als je huwelijk of geregistreerd partnerschap eindigt, heeft je ex-partner recht op de helft van het ouderdomspensioen. Het gaat dan om het ouderdomspensioen dat je hebt opgebouwd tijdens je huwelijk of geregistreerd partnerschap. Dit is geregeld in de Wet Verevening Pensioenrechten bij Scheiding. Je kunt hier met je ex-partner andere afspraken over maken.

Vlakke premie

Voor alle werknemers binnen een pensioenregeling geldt hetzelfde percentage aan pensioenpremie. Dit is verplicht volgens de Wet toekomst pensioenen (Wtp). In vroegere regelingen kregen oudere werknemers vaak een hogere pensioenpremie (leeftijdsafhankelijke staffel). Een andere term voor vlakke staffel is vaste premie.

W

Waardeoverdracht

Als je van baan verandert, kun je je eerder opgebouwde pensioen meenemen naar je nieuwe pensioenuitvoerder. Je vraagt waardeoverdracht aan bij je nieuwe pensioenuitvoerder.

Wezenpensioen

Een pensioen voor je kind(eren)  als jij bent overleden. Afhankelijk van je pensioenregeling krijgen je kinderen wezenpensioen totdat ze 18, 21, 25 of 27 jaar zijn. Dit geldt ook voor stiefkinderen en pleegkinderen. 
In pensioenregelingen volgens de Wet toekomst pensioenen (Wtp) is dat standaard tot 25 jaar.

WIA

Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen. De WIA regelt een uitkering als je door ziekte niet of minder kunt werken. Je leest er meer over op bijvoorbeeld de website van het UWV.

Wet toekomst pensioenen (Wtp)

Deze wet geldt vanaf 1 juli 2023. Werkgevers moeten uiterlijk 1 januari 2028 over naar een pensioenregeling die voldoet aan de nieuwe regels. Centraal Beheer PPI werkt al met dit soort regelingen. Nieuwe regelingen moeten wel meteen aan de nieuwe regels voldoen.