Duuzame inzetbaarheid

Investeren in duurzame inzetbaarheid loont direct

Mensen werken steeds langer door waardoor de gemiddelde leeftijd op de werkvloer stijgt. Aan ondernemers de uitdaging hun mensen mentaal en fysiek fit, gezond en flexibel te houden. Investeren in de duurzame inzetbaarheid van medewerkers maakt dit mogelijk en loont vrijwel direct. Ook kleine ingrepen kunnen tot waardevolle resultaten leiden.
Hoe kan een werkgever ervoor zorgen dat z’n medewerkers plezier houden in hun werk,
vaardigheden blijven ontwikkelen en gezond blijven? Dat is de hamvraag voor menig ondernemer. Niet voor niets is de term ‘duurzame inzetbaarheid’ dé belangrijkste HR-trend uit 2018, zo blijkt uit het onderzoek HR-trends 2017-2018 van Performa, Berenschot en ADP. Het onderwerp mag dan volop in de belangstelling staan, toch is duurzame inzetbaarheid voor verreweg de meeste bedrijven (95%) nog lang geen integraal onderdeel van de bedrijfsvoering, blijkt uit hetzelfde onderzoek. Ruim een derde van de organisaties doet er wel íets aan, maar niet structureel en ook niet proactief. En in een op de vijf organisaties is er helemaal geen of nauwelijks aandacht voor dit thema.
“Dat is onbegrijpelijk”, zegt prof. dr. Aukje Nauta. “Het blijft wonderlijk dat bedrijven zo weinig doen om de duurzame inzetbaarheid van hun medewerkers te vergroten. Het loont namelijk enorm.” Het hoveniersbedrijf van Douwe Snoek in Grou met 125 medewerkers is zo’n voorbeeld, zegt Nauta die deze case aanhaalde in haar oratie ‘Werk met liefde’ van eind 2018. “Toen een medewerker niet meer kwam opdagen, adviseerde de arbodienst Douwe om, conform de Wet Verbetering Poortwachter, brieven te schrijven zodat hij deze medewerker kon ontslaan. Maar toen ontdekte Douwe waarom de man niet kwam: vanwege een zelfmoordpoging. Hij is met hem gaan praten en ontdekte dat de medewerker kampte met een vechtscheiding.”
Sindsdien is bij Douwe het kwartje gevallen en investeert hij in duurzame inzetbaarheid. Nauta: “Als hij nu merkt dat een medewerker zich ongewoon gedraagt, dan gaat hij in gesprek. Hij ziet z’n medewerkers bovendien als een voetbalteam. Ook hoveniers – die een zwaar beroep uitoefenen – verdienen verzorging. Daarom komt wekelijks de fysiotherapeut langs voor massages. Een diëtiste geeft voedingsadvies en psychologen geven coaching. Alles bij elkaar kost dit Douwe zo’n 25.000 euro per jaar. Maar het verzuim is gedaald van 3,2 naar 0,8 procent.”

“Het blijft wonderlijk dat bedrijven zo weinig doen om de duurzame inzetbaarheid van hun medewerkers te vergroten."
Prof. dr. Aukje Nauta

Moeilijk en duur hoeft het volgens Nauta niet te zijn om de duurzame inzetbaarheid van
medewerkers te vergroten. “Het is geen rocket science hoor”, zegt ze. “Medewerkers
hebben in de basis behoefte aan competentie, autonomie en verbinding. Dat is nú zo,
en dat was in het verleden zo. Mensen willen iets kunnen en dat inzetten in hun werk,
ze willen een bepaalde mate van vrijheid in hun werk zodat ze dit naar eigen inzicht
kunnen uitvoeren. En ze hebben behoefte aan verbinding met collega’s,
leidinggevenden en de organisatie. We weten al decennia lang dat deze punten
belangrijk zijn om medewerkers fit, blij en gezond te houden.” 
Werkgevers die ervoor zorgen dat deze elementen terugkomen in het werk,
zullen merken dat medewerkers hierdoor gelukkiger en meer betrokken zijn,
minder verzuimen en productiever werken. Nauta: “Medewerkers moeten kunnen
groeien in plaats van slijten door hun werk. Ieder mens wil zich ontwikkelen en
z’n competenties inzetten om iets nieuws te leren. Dat geldt voor hoog- én
laagopgeleiden. Als mensen worden uitgedaagd om net iets verder te reiken
dan ze altijd deden en ze dat dan ook nog voor elkaar krijgen, dan gaat het
motortje draaien. En als ze dan ook nog zoveel mogelijk zelf mogen bepalen
hoe ze hun werk het beste uitvoeren, en ze hebben een fijne baas en collega’s
die hen steunen, dan worden ze daar heel gelukkig van.” 
Het levert bovendien harde euro’s op. Gezonde en gelukkige medewerkers besparen
bedrijven kosten als doorbetaling bij ziekte, re-integratie en productieverlies.
Wanneer we weten dat een verzuimdag een werkgever gemiddeld zo’n 250 euro
kost (ArboNed), kan aandacht voor duurzame inzetbaarheid aardig wat besparingen
opleveren. Daarnaast zorgen gezonde medewerkers voor een hogere productiviteit.
Als een bedrijf met honderd medewerkers de productiviteit van zijn medewerkers
met 1 procent verhoogt, levert dit al een omzetstijging van 95 duizend euro per jaar
op, blijkt uit een doorrekening van CapGemini in opdracht van
het ministerie van Sociale Zaken (2012).
Investeringen worden zelfs op korte termijn al terugverdiend.

“Als een bedrijf met honderd medewerkers de productiviteit van zijn medewerkers met 1 procent verhoogt, levert dit een omzetstijging van 95 duizend euro per jaar op."

Manifest Duurzame Inzetbaarheid 
“Het belang van duurzame inzetbaarheid kan een bedrijf niet snel overschatten”,
zegt Madeleine Blok, algemeen directeur bij VDS Training en Consultants.
“Een vitale organisatie is wendbaar, creatief en productief en in staat om voor
de troepen uit te lopen. Het is trouwens een misverstand te denken dat
– in het kader van duurzame inzetbaarheid – een organisatie oudere medewerkers
moet ontzien. Hoe logisch het ook lijkt om een oudere medewerker wat minder
taken en verantwoordelijkheden te geven en hem te ‘sparen’, is het tegengestelde
waar, blijkt uit onderzoek van bijzonder hoogleraar Vitaliteitsmanagement
Tinka van Vuuren. Blok: Wij hebben die ervaring ook. Ouderen zijn eerder bereid
en gemotiveerd om langer door te werken als ze van hun werkgever goede
scholingskansen krijgen, dan als ze ontzien worden met bijvoorbeeld extra
verlofdagen of een lichter takenpakket. We moeten medewerkers van alle
leeftijden vooral vitaliseren. Wat daarbij helpt is om oudere, ervaren mensen
de rol van mentor te geven. Daarmee zorg je er niet alleen voor dat verschillende
generaties door elkaar geïnspireerd raken, maar ook dat de kennis in een
organisatie wordt uitgewisseld en geborgd.”

“Het helpt om oudere, ervaren mensen de rol van mentor te geven.”
Madeleine Blok, algemeen directeur VDS Training en Consultants.
Martine Bolhuis is HR-partner bij Open van Centraal Beheer. Zij vindt het
belangrijk dat de organisatie vooral wendbaar en adaptief blijft, en de
medewerkers weerbaar. “Voor het Open Netwerk zijn dat de belangrijkste
redenen om zwaar in te zetten op dit thema. We doen dat op verschillende assen:
gezondheid en vitaliteit, leren en ontwikkelen, loopbaan en mobiliteit,
en privé en werk.” Als een bedrijf érgens zou moeten beginnen met het verbeteren
van de duurzame inzetbaarheid, dan is dat wat haar betreft de as
‘leren en ontwikkelen’. “Darwin zei het al: het is niet de sterkste soort die overleeft,
ook niet de meest intelligente, maar zij die het best de kansen kunnen pakken
die veranderingen bieden”, aldus Bolhuis. 
In de praktijk betekent dit volgens haar dat medewerkers naast het volgen van
opleidingen en trainingen, geregeld hun licht buiten de deur moeten opsteken.
“Kijk wat er gebeurt in de buitenwereld, neem er kennis van en breng het terug
de organisatie in. Stop dus met werken in besloten omgevingen en zet de deuren
en ramen wijd open.” Ook kunnen werkgevers medewerkers inspireren en de
juiste richting geven door persoonlijke gesprekken met hen te voeren. Bolhuis:
“Vraag naar de dromen die ze hebben en vindt uit wat het bedrijf daarin voor
hen zou kunnen betekenen.” Tot slot heeft ze nog een derde concrete tip om
de duurzame inzetbaarheid van personeel te stimuleren: “We denken te vaak
in functies. Maar kijk ook vooral naar wat medewerkers nog meer kunnen.
Wat zijn hun verborgen talenten? Wat geeft hun energie? Probeer dat in te zetten.
Dan gaat er voor de medewerkers én de organisatie een wereld open.”

“Stop met werken in besloten omgevingen en zet de deuren en ramen wijd open.”
Martine Bolhuis, HR-partner bij Open van Centraal Beheer

Het vermogen van medewerkers om gezond, plezierig en productief te werken,
binnen of buiten de huidige arbeidsorganisatie, tot aan het moment van uittreden.
1. Luister en praat met medewerkers
Ga in gesprek met medewerkers over hun wensen, dromen en belemmeringen in
hun werk. Het komt hun duurzame inzetbaarheid ten goede.


2. Wissel medewerkers uit met andere bedrijven
Maak gebruik van medewerkerspools die te werk kunnen worden gesteld bij
verschillende werkgevers in dezelfde branche. Dat biedt variatie in het werk.


3. Stimuleer en faciliteer ontwikkeling
Bied medewerkers opleidingen aan en stuur ze naar seminars,
netwerkbijeenkomsten en beurzen om hun licht elders op te steken.


4. Maak een baan uitdagend
Probeer elke baan uitdagend te maken door medewerkers taken aan te
bieden die buiten hun vaste routinewerk liggen.


5. Help medewerkers gezonder te leven
Stimuleer medewerkers om meer te bewegen, beter te eten en te stoppen met
roken. Dat is natuurlijk goed voor hun gezondheid en dus hun duurzame inzetbaarheid.

Experts

Prof. dr. Aukje Nauta 

Prof. dr. Aukje Nauta 

Is organisatiepsycholoog en bijzonder hoogleraar ‘Enhancing Individuals in a
Dynamic Work Context’ aan de Universiteit Leiden. Daarnaast is ze voormalig
kroonlid van de SER en mede-eigenaar van adviesbureau Factor Vijf..

Madeleine Blok 

Madeleine Blok 

Is algemeen directeur van VDS Training Consultants. Daarvoor werkte ze onder
andere als employability manager en directeur engineering (ai) bij Experis Nederland.

 Martine Bolhuis 

 Martine Bolhuis 

Is begeleidingskundige en HR-partner van Open van Centraal Beheer,
een Open Netwerk waar HR-professionals elkaar versterken op strategische HR-vraagstukken. Bolhuis heeft daarnaast binnen de zorg en financiële dienstverlening diverse rollen vervuld op de onderwerpen leiderschap, talentdevelopment en duurzame inzetbaarheid.


Lees onze andere longreads over duurzame inzetbaarheid

Waarom elke investering in vitaliteit loont

Iedere werkgever wil vitale medewerkers. Vitale medewerkers zijn weerbaar, productief en weinig ziek. Investeren in vitaliteit loont bijna altijd direct. Maar wat zijn precies de voordelen? En hoe verbetert u de vitaliteit? Vaak kan dit al met eenvoudige maatregelen. 

Ziekteverzuim: u kunt erop sturen

Ziekteverzuim wordt door veel meer bepaald dan alleen ziekte. Het blijkt vooral een kwestie van gedrag: dat van de medewerker en dat van de leidinggevende. Het mooie is: dat is aan te passen. Hoe doet u dat?

Hoe elke generatie een ‘update’ is van de bedrijfscultuur

Voor het eerst in de geschiedenis zijn er vijf 5 generaties tegelijk werkzaam in organisaties: babyboomers, de patatgeneratie en generaties X, Y en Z. Wat vraagt dat aan generatiemanagement?

Verzuim-verzekering

Met een ziekteverzuimverzekering of verzuimverzekering verzekert u zich voor de loondoorbetalingsverplichting van uw zieke medewerkers. U bent vanuit de wet verplicht om uw zieke medewerkers 2 jaar lang een groot deel van het loon door te betalen. Daarom noemen we deze verzekering ook wel een loondoorbetalingsverzekering.

WIA-verzekering

Na 2 jaar ziekte krijgt uw medewerker te maken met de wet WIA. Is uw medewerker voor 35% of meer arbeidsongeschikt? Dan vult onze WIA-verzekering het inkomen gegarandeerd aan tot minimaal 70%. Deze zekerheid geldt voor inkomens tot maar liefst € 100.000,-. Een goede basis voor uw medewerkers!